Gdzie wyrzucić puszki po farbie? Pusta, z resztkami, spray i kod odpadu

Puszkę po farbie, także opróżnioną, oddajesz do PSZOK, a nie do żółtego pojemnika ani do odpadów zmieszanych, bo tak kierują ją Warszawa i Gdańsk. Wyjątkiem bywa całkowicie pusta puszka po farbie w sprayu, którą Warszawa przyjmuje w pojemniku na metale i tworzywa sztuczne. Niżej znajdziesz tabelę z kodami odpadu, sposób na rozpoznanie farby niebezpiecznej, postępowanie z resztkami farby i zasady PSZOK.

Gdzie wyrzucać puszki po farbie?

Puszkę po farbie, pełną, z resztkami albo opróżnioną, oddajesz do PSZOK, bo Warszawa i Gdańsk nie pozwalają wrzucać jej do pojemników przy domu. Wyszukiwarka odpadów Warszawy kieruje puszkę po farbie do PSZOK albo mobilnego PSZOK bez żadnych warunków. Miejska strona Warszawa 19115 dodaje, że opakowania po farbach i lakierach, nawet opróżnione, oraz resztki farb nie mogą trafić do żadnego z pięciu pojemników.

Gdańsk w słowniku segregacji wpisuje puszki i pojemniki po farbach i lakierach na listę rzeczy, których nie wrzucasz ani do żółtego pojemnika, ani do odpadów resztkowych, bo to odpady niebezpieczne przyjmowane w PSZOK. Punkty w Krakowie, Łodzi i Wrocławiu też przyjmują farby i opakowania po nich, ale zasady żółtego pojemnika w tych miastach nie wymieniają puszki po farbie, więc sprawdź wyszukiwarkę odpadów swojej gminy. Każda gmina musi prowadzić PSZOK, który zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 6 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach przyjmuje co najmniej odpady niebezpieczne i chemikalia. Tabela pokazuje, gdzie oddać każdy rodzaj puszki po farbie i jaki ma kod odpadu.

rodzaj puszki lub farby	stan	gdzie oddać	kod odpadu
puszka po farbie rozpuszczalnikowej	z resztkami lub zabrudzona farbą	PSZOK	15 01 10*
puszka po farbie wodnej	z resztkami farby	PSZOK	15 01 04, jeśli farba bez substancji niebezpiecznych
metalowa puszka po farbie	opróżniona i sucha	PSZOK (Warszawa, Gdańsk)	zależnie od farby, jak wyżej
plastikowe wiadro po farbie	z resztkami lub opróżnione	PSZOK	15 01 10* albo 15 01 02
resztki farby w puszce	płynne lub zaschnięte	PSZOK, nigdy do zlewu	20 01 27* albo 20 01 28
farba w sprayu	psika, ma zawartość	PSZOK	kod nadaje PSZOK
farba w sprayu	całkowicie pusta	metale i tworzywa (Warszawa) albo PSZOK	15 01 11*
pędzel i wałek malarski	zużyty	odpady zmieszane albo PSZOK	–

Materiał puszki nie zmienia miejsca oddania: metalowa puszka i plastikowe wiadro po farbie trafiają do tego samego punktu, a różnią się tylko kodem odpadu.

Czy puszka po farbie to odpad niebezpieczny?

Puszka z resztkami farby rozpuszczalnikowej jest odpadem niebezpiecznym, a puszka po farbie wodnej bywa odpadem innym niż niebezpieczny, o czym rozstrzyga skład farby podany w karcie charakterystyki. W katalogu odpadów farby z substancjami niebezpiecznymi mają kod z gwiazdką, a kod 08 01 11* wprost wymienia odpady farb i lakierów z rozpuszczalnikami organicznymi. Karty charakterystyki dwóch popularnych emalii, olejno-ftalowej i alkidowej, wymieniają w składzie rozpuszczalnik, klasyfikują produkt jako łatwopalną ciecz i podają właśnie ten kod.

Farby wodne, czyli akrylowe, lateksowe i emulsyjne, nie muszą być niebezpieczne: karta jednej z akrylowych farb fasadowych nie klasyfikuje produktu jako niebezpiecznego i podaje dla odpadu kod 20 01 28 albo 08 01 12, a dla opakowania 15 01 02. Sama nazwa nie przesądza sprawy, bo tak samo wygląda karta jednej z farb do metalu. Rodzaj farby rozpoznasz tak:

• na etykiecie szukasz piktogramów w czerwonej ramce, np. płomienia, wykrzyknika albo martwej ryby i drzewa, oraz zwrotów H, np. H226, czyli łatwopalna ciecz i pary;
• w karcie charakterystyki sekcja 2 podaje klasyfikację, a sekcja 13 postępowanie z odpadem i jego kod.

Rodzaj farby zmienia więc kod odpadu, a nie miejsce oddania: Warszawa kieruje do PSZOK także farbę akrylową, więc puszkę po farbie wodnej oddajesz tam tak samo. Te same piktogramy pomogą ocenić rozpuszczalnik czy klej, bo zasady, jak rozpoznać odpady niebezpieczne w domu, są dla chemikaliów podobne.

Jaki kod odpadu mają puszki po farbach?

Puszka po farbie z resztkami substancji niebezpiecznych ma kod 15 01 10*, a puszka bez substancji niebezpiecznych 15 01 04, jeśli jest metalowa, albo 15 01 02, jeśli jest plastikowa. Gwiazdka przy kodzie oznacza odpad niebezpieczny. Według rozporządzenia w sprawie katalogu odpadów z 2 stycznia 2020 r. kod 15 01 10* to opakowania zawierające pozostałości substancji niebezpiecznych lub nimi zanieczyszczone, 15 01 04 to opakowania z metali, a 15 01 02 opakowania z tworzyw sztucznych. Przy farbach pojawiają się też inne kody:

• 20 01 27*, czyli farby, tusze, kleje i żywice zawierające substancje niebezpieczne, dla resztek farby z domu, a 20 01 28 dla pozostałych;
• 15 01 11* dla pustej puszki po farbie w sprayu, bo ta pozycja obejmuje też puste pojemniki ciśnieniowe;
• 08 01 11* i 08 01 12 dla odpadów farb i lakierów z firm remontowych oraz 08 01 17* i 08 01 18 dla odpadów z usuwania farb i lakierów.

Sama puszka nie dostaje kodu 20 01 27*, bo podgrupa 20 01 odpadów komunalnych zbieranych selektywnie wprost wyłącza opakowania z podgrupy 15 01. Kody innych odpadów z remontu sprawdzisz w wyszukiwarce kodów z katalogu odpadów.

Czy pustą puszkę po farbie można wrzucić do żółtego pojemnika?

Nie, pustej puszki po farbie nie wrzucasz do żółtego pojemnika, bo Warszawa i Gdańsk wymieniają puszki po farbach wśród rzeczy, których do niego się nie wrzuca. Na pytanie, do jakiego kosza wyrzucić puszkę po farbie opróżnioną do sucha, oba miasta odpowiadają: do żadnego, bo jej miejsce jest w PSZOK.

• Warszawa pisze, że opakowania po farbach, nawet opróżnione, są zanieczyszczone resztkami niebezpiecznych substancji, i wyjątek robi tylko dla całkowicie pustej puszki po farbie w sprayu.
• Gdańsk kieruje do PSZOK farbę w sprayu z resztkami, a w żółtym pojemniku przyjmuje tylko całkowicie puste opakowania po aerozolach.

Rady, że pustą, wyschniętą puszkę po farbie wodnej można wrzucić do żółtego pojemnika, nie mają oparcia w regulaminach dużych miast. Jeśli twoja gmina dopuszcza tam dokładnie wyczyszczoną puszkę albo plastikowe wiadro po farbie, poda to wprost jej wyszukiwarka odpadów. Puszki nie myjesz, żeby móc ją tam wrzucić, bo płukanie farby w zlewie to wprowadzanie jej do kanalizacji. Opróżniona puszka wygląda jak zwykły metal, dlatego łatwo o pomyłkę, gdy sprawdzasz, co można wrzucić do żółtego pojemnika.

Co zrobić z resztkami farby?

Resztki farby zostawiasz w zamkniętej, oryginalnej puszce i oddajesz do PSZOK, a nigdy nie wylewasz ich do zlewu, toalety ani na ziemię. Jeśli szukasz, gdzie wylać albo jak zutylizować resztki farby, odpowiedź brzmi: nigdzie, wystarczy przygotować puszkę do oddania.

1. Zużyj resztki farby, np. na poprawki, albo oddaj je komuś, kto je wykorzysta.
2. Zamknij puszkę po farbie szczelnie, zostaw oryginalną etykietę i nie przelewaj farby do innych naczyń, bo Warszawa i Łódź przyjmują w PSZOK odpady w szczelnych, nieuszkodzonych opakowaniach z oryginalną etykietą.
3. Jeśli etykieta się zniszczyła, opisz na puszce, co w niej jest: Kraków wymaga opisania odpadów płynnych, a Warszawa nie przyjmuje odpadów, których nie da się zidentyfikować.

Art. 9 ust. 2 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków zakazuje wprowadzania do kanalizacji m.in. odpadów płynnych niemieszających się z wodą, w szczególności sztucznych żywic, lakierów, mas bitumicznych, smół i ich emulsji, a także substancji palnych, żrących i toksycznych. Farby wodnej ustawa nie wymienia z nazwy, ale Warszawa ostrzega, że farba wylana do sedesu zapycha kanalizację.

Gdzie wyrzucić puszki po farbie w sprayu?

Puszkę po farbie w sprayu, która jeszcze psika, oddajesz do PSZOK, a całkowicie pustą Warszawa przyjmuje w pojemniku na metale i tworzywa sztuczne. Pusta puszka po farbie w sprayu to jednak co innego niż puste puszki po dezodorantach i innych aerozolach, które Gdańsk przyjmuje w żółtym pojemniku, bo farbę w sprayu jego słownik kieruje do PSZOK.

• Warszawa pełną puszkę ze sprayem przyjmuje w PSZOK i mobilnym PSZOK, a przy pustych aerozolach też woli PSZOK, bo uszkodzona w pojemniku puszka grozi wybuchem albo wyciekiem łatwopalnej substancji.
• Pusty spray to taki, z którego po naciśnięciu zaworu nie wydobywa się ani farba, ani gaz, a puszki nie przebijasz i nie rozcinasz, żeby to sprawdzić.

Nawet pusta puszka po sprayu ma w katalogu odpadów kod z gwiazdką, 15 01 11*, więc bezpieczniej wybrać PSZOK, jeśli twoja gmina nie mówi wprost inaczej. Tak samo postępujesz z lakierem, a szczegóły opisaliśmy w tekście o tym, gdzie wyrzucić pojemniki po lakierach i lakier w sprayu.

Ile puszek po farbie przyjmie PSZOK?

Duże miasta nie ustalają w PSZOK limitu dla puszek po farbie, ale przyjmują je od mieszkańców w szczelnych opakowaniach z etykietą i w ilościach, które nie wskazują na działalność firmy. Oto zasady trzech miast:

• Warszawa ogranicza w danym dniu tylko opony (4 sztuki), gabaryty (150 kg) i gruz (200 kg), a uszkodzoną puszkę każe zabezpieczyć taśmą albo dodatkowym opakowaniem tak, żeby etykieta była widoczna.
• Kraków ma limity tylko dla opon i odpadów budowlanych i wymaga potwierdzenia opłaty za odpady i adresu, z którego pochodzą.
• Łódź wymaga szczelnych opakowań z oryginalną etykietą, a ilość odpadów nie może wskazywać na działalność gospodarczą.

Firma remontowa przekazuje puszki po farbie firmie z zezwoleniem na odbiór odpadów, a nie do PSZOK, bo regulaminy punktów, np. w Łodzi, wyłączają przedsiębiorców. Godziny otwarcia i wymagane dokumenty różnią się między miastami, dlatego przed wyjazdem sprawdź, jak działa punkt PSZOK w gminie, w której mieszkasz. Puszki przewoź zamknięte i zabezpieczone przed przewróceniem.

Gdzie wyrzucić pędzle i wałki po malowaniu?

Zużyty pędzel malarski wyrzucasz do odpadów zmieszanych albo oddajesz do PSZOK, bo tak kieruje go wyszukiwarka odpadów Warszawy. Gdańsk w słowniku segregacji wskazuje dla pędzla malarskiego tylko PSZOK, więc zasady zależą od gminy.

• Wałka malarskiego nie ma ani w wyszukiwarce Warszawy, ani w słowniku Gdańska, więc sprawdź go w wyszukiwarce odpadów swojej gminy, a wałek nasiąknięty farbą rozpuszczalnikową najbezpieczniej zawieźć do PSZOK.
• Pędzla nie myjesz rozpuszczalnikiem nad zlewem, a zużyty rozpuszczalnik oddajesz do PSZOK, najlepiej w oryginalnym opakowaniu.

Pędzel i puszkę po farbie możesz zawieźć do PSZOK jednym kursem, bo punkt przyjmuje oba odpady. Po większym remoncie zostaje zwykle kilka wałków, dlatego zużyte wałki malarskie po remoncie opisaliśmy w osobnym poradniku.

Co grozi za wylanie farby do kanalizacji albo wyrzucenie puszki do śmieci?

Za wprowadzanie do kanalizacji lakierów, żywic i innych zakazanych substancji grozi grzywna do 10 000 zł albo ograniczenie wolności, a za porzucenie puszek po farbie w lesie grzywna od 500 zł. Kary wynikają z tych przepisów:

• kanalizacja: art. 28 ust. 4a w związku z art. 9 ust. 2 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków;
• las: art. 162 kodeksu wykroczeń, a za zakopywanie lub składowanie odpadów w lesie areszt, ograniczenie wolności albo grzywna od 1000 zł;
• zaśmiecanie miejsc publicznych: art. 145 kodeksu wykroczeń, grzywna od 500 zł;
• spalanie puszek i resztek farby w piecu lub ognisku: art. 191 ustawy o odpadach, areszt albo grzywna.

Za puszkę po farbie w pojemniku przy domu osobnej kary nie ma, ale gdy firma odbierająca odpady zgłosi brak segregacji, gmina może naliczyć opłatę podwyższoną, 2 do 4 razy wyższą od podstawowej, na podstawie art. 6ka i 6k ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Najczęstszemu przypadkowi, czyli karom za wylewanie farby do kanalizacji, poświęciliśmy osobny tekst.

Najczęściej zadawane pytania

Czy puszka po farbie ma kaucję?
Nie. System kaucyjny obejmuje tylko opakowania po napojach, w tym puszki metalowe do 1 litra ze znakiem kaucji. Puszkę po farbie, także metalową i pustą, oddajesz do PSZOK, bo Warszawa i Gdańsk nie przyjmują jej w żółtym pojemniku.

Czy plastikowe wiadro po farbie to też odpad do PSZOK?
Tak. Warszawa kieruje plastikowe wiadro po farbie do PSZOK tak samo jak metalową puszkę, bo nawet opróżnione opakowanie jest zanieczyszczone resztkami farby. Wyczyszczone wiadro trafia do żółtego pojemnika tylko tam, gdzie gmina wprost na to pozwala, a wiadra nie myjesz w zlewie.

Co zrobić z zaschniętą farbą w puszce?
Oddaj ją do PSZOK razem z puszką. Warszawa wprost pisze, że resztki farb nie mogą trafić do żadnego z pięciu pojemników, i nie robi wyjątku dla farby, która zaschła.

Czy farbę wodną można wylać do zlewu?
Nie. Warszawa ostrzega, że wylana farba zapycha kanalizację, a ustawa o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków zakazuje wprowadzania do sieci lakierów, żywic i ich emulsji oraz substancji toksycznych. Resztki farby wodnej zostaw w zamkniętej puszce i oddaj do PSZOK.